👁 ตัวอย่างข้อสอบ (10 ข้อแรก · ไม่แสดงเฉลยในหน้านี้)
1. กรณีศึกษา BIO10-32: การแทนที่เบสเปลี่ยน codon ที่เข้ารหัสกรดอะมิโนให้เป็น stop codon ก่อนกำหนด เรียกการกลายพันธุ์แบบใด
ก. inversion เพราะโครโมโซมทั้งแท่งกลับทิศ โดยลำดับโคดอนถัดจากตำแหน่งกลายพันธุ์ไม่เปลี่ยนแปลง
ข. nonsense mutation ซึ่งมักให้โปรตีนสั้นและอาจกระตุ้น nonsense-mediated decay
ค. missense mutation เพราะได้ stop codon
ง. frameshift เพราะต้องมีการเพิ่มเบสเสมอ
2. หากต้องเลือกวิธีแก้ปัญหาโดยใช้ “วิเคราะห์ด้วยหลักฐาน” ในเรื่อง “ความหลากหลายพืชและการปรับตัวขึ้นบก” ควรเลือกข้อใด
ก. หลีกเลี่ยง anthropomorphism โดยใช้หลักฐานและคำอธิบายทางเลือก
ข. proximate explanation เน้นกลไกและพัฒนาการ
ค. ละอองเรณูลดการพึ่งน้ำในการปฏิสนธิ
ง. taxonomy ตั้งชื่อและจัดหมวด ส่วน phylogeny อธิบายประวัติร่วม
3. นักเรียนกำลังตรวจเหตุผลเกี่ยวกับ “วิเคราะห์ด้วยหลักฐาน” ในเรื่อง “ความหลากหลายพืชและการปรับตัวขึ้นบก” ข้อสรุปใดถูกต้อง
ก. เมล็ดปกป้องตัวอ่อนและช่วยพัก/กระจาย
ข. สัญญาณวิวัฒน์เมื่อผู้ส่ง/รับได้ประโยชน์ตามบริบท
ค. branch length มีความหมายเมื่อระบุเท่านั้น
ง. protist เป็นกลุ่มหลากหลายไม่ใช่ขั้นต่ำก่อนสัตว์พืช
4. กรณีศึกษา BIO07-03: หลังน้ำมันดิบรั่วไหลบริเวณชายฝั่ง ลำดับผลกระทบใดอธิบายการลดลงของสัตว์หน้าดินได้สมเหตุผลที่สุด
ก. น้ำมันเพิ่มพื้นที่รับแสง → ผู้ผลิตเพิ่ม → ออกซิเจนเพิ่มเสมอ
ข. ฟิล์มน้ำมันลดการแลกเปลี่ยนแก๊สและเคลือบสิ่งมีชีวิต → ไฮโดรคาร์บอนเป็นพิษ → การย่อยสลายใช้อ
ค. ไฮโดรคาร์บอนเปลี่ยนเป็นออกซิเจนโดยตรง → BOD ลด
ง. จุลินทรีย์ย่อยน้ำมันโดยไม่ใช้ตัวรับอิเล็กตรอน จึงไม่กระทบ O₂ โดยไม่เกิดการเปลี่ยนแปลงของอั
5. พิจารณาคำถามตรวจสอบความเข้าใจในหัวข้อ “ความหลากหลายจุลินทรีย์ โพรทิสต์ และฟังไจ”: จุลินทรีย์ทุกชนิดเป็นอันตรายและควรกำจัดให้หมดจากสิ่งแวดล้อมหรือไม่? ข้อใดเป็นคำอธิบายที่ถูกต้องที่สุด
ก. ไม่ จุลินทรีย์ส่วนใหญ่ไม่ก่อโรคและจำเป็นต่อวัฏจักรสาร อาหาร สุขภาพ และระบบนิเวศ
ข. ข้อความในคำถามถูกต้องเสมอและใช้ได้โดยไม่ต้องตรวจเงื่อนไข
ค. สรุปผลได้จากชื่อหัวข้อเพียงอย่างเดียวโดยไม่ต้องใช้หลักฐาน
ง. ประเด็นนี้ไม่เกี่ยวข้องกับการเรียนรู้และไม่สามารถตรวจสอบได้
6. นักเรียนกำลังตรวจเหตุผลเกี่ยวกับ “วิเคราะห์ด้วยหลักฐาน” ในเรื่อง “ความหลากหลายจุลินทรีย์ โพรทิสต์ และฟังไจ” ข้อสรุปใดถูกต้อง
ก. เมล็ดปกป้องตัวอ่อนและช่วยพัก/กระจาย
ข. อ่านลักษณะเป็นการปรับต่อบริบท ไม่ใช่ลำดับสูงต่ำ
ค. clade รวมบรรพบุรุษและลูกหลานทั้งหมด
ง. protist เป็นกลุ่มหลากหลายไม่ใช่ขั้นต่ำก่อนสัตว์พืช
7. กิจกรรมใดตอบจุดประสงค์ของหัวข้อ “อนุกรมวิธาน สายวิวัฒนาการ และการอ่าน cladogram” ได้ตรงที่สุด
ก. เชื่อมวิวัฒนาการเนื้อเยื่อท่อลำเลียง เมล็ด ละอองเรณู ดอก และผลกับสภาพบนบก
ข. เปรียบเทียบโครงสร้าง เมแทบอลิซึม บทบาทนิเวศ และความสัมพันธ์กับมนุษย์โดยไม่เหมารวมเชื้อโรค
ค. แยกสาเหตุใกล้-ไกล วิเคราะห์ต้นทุนประโยชน์ และออกแบบการสังเกตพฤติกรรม
ง. ใช้ลักษณะร่วมที่เกิดใหม่และข้อมูลโมเลกุลสร้าง/ตีความความสัมพันธ์
8. เมื่อต้องนำ “เข้าใจแก่นของเรื่อง” ไปใช้ในหัวข้อ “ความหลากหลายจุลินทรีย์ โพรทิสต์ และฟังไจ” ข้อใดเป็นแนวปฏิบัติที่เหมาะสม
ก. ต้นไม้เป็นสมมติฐานและเปลี่ยนตามข้อมูล/วิธี
ข. bacteria/archaea ต่างโครงสร้างและสายวิวัฒนาการบางด้าน
ค. clade รวมบรรพบุรุษและลูกหลานทั้งหมด
ง. alternation of generations เปลี่ยนสัดส่วนตามสายพืช
9. นักเรียนกำลังตรวจเหตุผลเกี่ยวกับ “วิเคราะห์ด้วยหลักฐาน” ในเรื่อง “พฤติกรรมสัตว์และการสื่อสาร” ข้อสรุปใดถูกต้อง
ก. fungi ย่อยภายนอกและสร้างเครือข่าย/สมาคมสำคัญ
ข. อ่านลักษณะเป็นการปรับต่อบริบท ไม่ใช่ลำดับสูงต่ำ
ค. ดอกและผลเชื่อมผู้ผสมและผู้กระจายเมล็ด
ง. พฤติกรรมมีทั้งกำเนิด เรียนรู้ และปฏิสัมพันธ์
10. หลักฐานหรือข้อความใดสอดคล้องกับ “ตรวจสอบและนำไปใช้” ภายใต้หัวข้อ “อนุกรมวิธาน สายวิวัฒนาการ และการอ่าน cladogram”
ก. branch length มีความหมายเมื่อระบุเท่านั้น
ข. proximate explanation เน้นกลไกและพัฒนาการ
ค. ultimate explanation เน้นหน้าที่และประวัติวิวัฒนาการ
ง. ethogram กำหนดพฤติกรรมให้สังเกตซ้ำได้
… และอีก 40 ข้อ (ครบทุกข้อ + เฉลยละเอียด + กระดาษคำตอบ เมื่อนำไปพัฒนาต่อ)